Webinar laat verbeterpotentieel installaties zien voor CO2-reductie

Op donderdag 30 september neemt Duurzaam Gebouwd-partner DWA je mee naar een succesvolle aanpak voor optimalisatie van installaties. Tijdens een interactief webinar ontdek je hoe je inzicht verkrijgt door digitale tools en laten Schiphol en Hysopt zien hoe die gereedschappen helpen bij het maken van de juiste investeringsbeslissingen.

Foto boven: AVenZo – Ludo de Rooij / Shutterstock.com

Met de klimaatdoelstellingen in het achterhoofd is het belangrijk dat we verduurzamen en fossiele brandstoffen vaarwel zeggen. In bestaande bouw betekent dat het vervangen van cv-ketels en traditionele koelinstallaties met onder andere warmtepompen, wko-installaties en collectieve warmtenetten. Hoe krijg je inzicht in de behoefte aan warmte en koude in je vastgoed?

Dat legt Roel Van den Bulcke uit van Hysopt. Hij vertelt hoe je met behulp van simulaties duidelijkheid krijgt over prestaties van installaties. De Digital Twin die dit oplevert, zorgt voor de juiste keuzes voor optimalisatie. Het resultaat: voldoende koeling of verwarming op de juiste plek, op efficiënte en energiezuinige wijze en zonder comfortklachten.

Luchthaven Schiphol paste dit toe voor Terminal 3. Door het maken van de Digital Twin met Hysopt voor de koelinstallatie ontstond inzicht in het functioneren en kwamen een aantal knelpunten aan het licht die (op termijn) comfortklachten kunnen veroorzaken. Jeroen Oosterling en Andrew van Weers van Luchthaven Schiphol lichten toe welke inzichten zij opdeden en hoe zij dit willen inzetten voor optimalisatie.

Aanmelden

Meld je aan voor het seminar en je ontvangt enkele weken voorafgaand aan het webinar gegevens om het event te volgen. Met vragen kun je terecht op dit e-mail adres.

 

Remeha werkt aan BENG en TO-juli

Zonnepanelen Oranjedak

1 januari 2021 is de EPC-regeling vervangen door BENG (Bijna Energieneutrale Gebouwen). Dat is een grote stap voorwaarts als het gaat om het terugdringen van de CO2-uitstoot en transparantie in het realiseren daarvan. Iedereen die zich bezighoudt met bouwen is verantwoordelijk en kan een steentje bijdragen aan BENG. Sterker: alleen als alle betrokkenen samenwerken kunnen we BENG optimaal toepassen.

BENG doe je samen!

Iedereen, van stedenbouwkundige en architect tot ontwikkelaar en installateur, draagt verantwoordelijkheid als het om BENG gaat. Talloze factoren bepalen of een gebouw al dan niet BENG is. Op verschillende van die factoren oefen je met oplossingen en producten van Remeha invloed uit. Tegelijk met BENG trad een nieuwe indicator die het risico op temperatuuroverschrijding binnen een woning aangeeft in werking: TO-juli. Die kennis moet leiden tot een vermindering van het risico op temperatuuroverschrijding.

BENG in het kort

BENG kent drie afzonderlijke indicaties.

  • BENG 1: energiebehoefte van het gebouw (in kWh per m2 gebruiksoppervlak per jaar). De energiebehoefte geeft aan wat de energiezuinigheid is van een gebouw. Dan draait het om verwarming en koeling, ongeacht de installaties – het casco telt. Isolatie, stand ten opzichte van de zon en ventilatie hebben ook invloed op de energiezuinigheid
  • BENG 2: primair (fossiele) energiegebruik (in kWh per m2 gebruiksoppervlak per jaar). Het vooraf berekende gebruik van fossiele energie moet worden beperkt. De hoogte van de reductie is afhankelijk van het woningtype
  • BENG 3: aandeel hernieuwbare energie in procenten. Hernieuwbare energie moet optimaal worden benut, denk hierbij aan zonnepanelen

Berekeningsmethode NTA8800

Om te bepalen of een nieuwe woning aan de BENG-eisen voldoet is een berekeningsmethode ontwikkeld. De methode is vastgelegd in de NTA8800. BENG geldt uitsluitend voor nieuwbouw, maar met deze methode is het mogelijk om de energieprestatie van nieuwe en van bestaande woning- en utiliteitsbouw vast te stellen.

Lees meer over de Energieprestatie indicatoren

 

Energiezuinig en meer comfort

BENG is in het leven geroepen om duurzamer te kunnen bouwen en wonen. Met deze regeling is er meer aandacht voor de energiezuinigheid van het casco en is er minder ruimte voor minder zuinigere woningen. Dat leidt tot een toename van de regels en de kans is reëel dat de initiële bouwkosten stijgen. Daar staat tegenover dat het gebruikscomfort toeneemt. Bovendien kan een huis dat voldoet aan BENG een hogere marktwaarde hebben.

Voorkomen van temperatuuroverschrijding

Vanwege de optimale isolatie in woningen wordt het steeds belangrijker dat koeling en ventilatie in orde zijn. Om dat uitgangspunt in goede banen te leiden is tegelijk met BENG de indicator TO-juli van kracht geworden. Dat geeft een indicatie van het risico op temperatuuroverschrijding. Hoe lager de uitkomst, hoe lager het risico. Het gebouwontwerp, ligging ten opzichte van de zon en materiaalgebruik hebben invloed op TO-juli. Remeha kan hierbij ook een rol spelen. Met een Remeha warmtepomp met koeling voldoet de woning aan de TO-juli grens. Grondgekoppelde warmtepompen zijn bovendien gunstig voor BENG 2 en 3. Een keuze voor luchtwater warmtepompen betekent dat het mogelijke extra verbruik van de koeling gecompenseerd moeten worden door extra zonnepanelen.

 

Wat doet Remeha?

Bij BENG draait het dus om het verminderen van de energiebehoefte van woningen, beperking van gebruik van fossiele energie en het gebruiken van hernieuwbare energie. Op welke manier ondersteunt Remeha je bij het realiseren van BENG? Natuurlijk voldoen alle Remeha all-electric warmtepompen aan de nieuwe regelgeving. Dat is bovendien vastgelegd in kwaliteitsverklaringen. Daarnaast zijn de producten goed vindbaar in BENG-softwarepakketten zodat de toepassing van Remeha producten soepel verloopt. De warmtepompen van Remeha die actief koelen, dragen bij aan de beperking van het risico op temperatuuroverschrijding. En vanzelfsprekend ondersteunt Remeha zijn relaties altijd met maatwerkadvies.

Van product tot regie

Wat kunnen we op dit moment doen? All-electric warmtepompen van Remeha dragen nadrukkelijk bij aan het realiseren van BENG. De precieze rol is afhankelijk van de situatie en andere specifieke aspecten van de nieuwbouw. Naast innovatieve producten en doordachte oplossingen hebben we specialisten die adviseren, werk uit handen nemen en zelfs de regie rondom het realiseren van BENG als het gaat om de aspecten verwarming en koeling volledig kunnen overnemen. Alleen samen behalen we de meest optimale resultaten.

 

Webinar BENG en TO-juli 16 september

Wil je meer weten over BENG? Schrijf je dan in voor het BENG en TO-juli webinar op 16 september: https://control.yourwebinar.nl/webinars/subscribe/ytobud/

 

NIEUW: NIBE S2125 modulerende monoblock lucht/water warmtepomp

Tijdens de Installatie Vakbeurs Hardenberg – die op op 14, 15 en 16 september plaatsvindt – introduceert Nibe twee nieuwe warmtepompmodellen: de lucht/water-warmtepomp S2125 en de water/water-warmtepomp F1253-4 PC EM.

De Nibe S2125 is leverbaar in vermogens van 8 en 12 kW. Hij kan worden gecombineerd met diverse complete binnenunits of regelunits, met een apart opgestelde boiler en in cascadeopstellingen. De lucht/water-warmtepomp maakt gebruik van het natuurlijke koudemiddel propaan, dat een GWP-waarde (Global Warming Potential) heeft van 3.

Maximale cv-aanvoertemperatuur van 75 °C

Dankzijn zijn lage GWP levert propaan bij lekkage een veel minder grote bijdrage aan het broeikaseffect dan koudemiddelen als R32 (GWP: 675) of R410A (GWP: 2.088). De nieuwe warmtepomp kan volgens Nibe een maximale cv-aanvoertemperatuur van 75 °C leveren. Daarnaast stelt de fabrikant dat het “de stilste lucht/water-warmtepomp in zijn klasse” is, zodat hij zonder geluidsbeperkende maatregelen dicht bij de erfgrens kan worden geplaatst. Volgens Nibe haalt de S2125 een SCOP van 5,0.

Water/water-combiwarmtepomp met laag vermogen

De andere warmtepomp die Nibe in Hardenberg zal introduceren, is de water/water-combiwarmtepomp F1253-4 PC EM. Deze warmtepomp moduleert tussen 1,5 en 4 kW en heeft een ingebouwde energiemeter. Volgens Nibe groeit de belangstelling voor een dergelijk – relatief laag – vermogen doordat nieuwbouwwoningen steeds beter worden geïsoleerd. De warmtepomp heeft een geïntegreerde RVS-boiler van 180 liter en een passieve koelmodule. Volgens de fabrikant is hij verder uitgerust met gebruiksvriendelijke bediening en uitgebreide communicatie- en monitoringsmogelijkheden.

Unica krijgt opdracht voor onderhoud klimaatinstallaties van 1.250 Defensiegebouwen in Noord- en Zuid-Nederland

Unica heeft een omvangrijke opdracht ontvangen van het Rijksvastgoedbedrijf. Het betreft het inspecteren, keuren en onderhouden van de klimaatinstallaties en warmteopwekkings-systemen van meer dan 1.250 Defensiegebouwen in Noord- en Zuid-Nederland. Tevens bestaat de opdracht uit het invullen van de circulaire en duurzaamheidsambitie van de betreffende defensiegebouwen die het Rijksvastgoedbedrijf beheert. De overeenkomst start op 1 januari 2022 met een maximale looptijd van 8 jaar en heeft een contractwaarde van enkele tientallen miljoenen euro’s per jaar. De opdracht is daarmee de grootste in de historie van Unica Building Services.

Grote verscheidenheid aan gebouwen en percelen

De gunning betreft een grote verscheidenheid aan gebouwen en percelen zoals kazerneterreinen, legerplaatsen, kantoren, werkplaatsen, magazijnen, keukens, kantines, medische centra, wacht- en lesgebouwen, garages, sportzalen, brandweerkazernes, hangaars en bunkers. Het betreft 400 gebouwen in de provincies Groningen, Friesland, Drenthe en Overijssel en 870 gebouwen in de provincies Limburg, Noord-Brabant en Zeeland.

De werkzaamheden betreffen het inspecteren, keuren en onderhouden van de klimaatinstallaties, warmteopwekking, bodemenergiesystemen en regel- en terreininstallaties. Daarnaast zal Unica het Rijksvastgoedbedrijf ondersteunen in haar circulariteitsdoelstelling om in 2030 50% minder grondstoffen te gebruiken en in 2050 volledig circulair te handelen. Ook is de gewenste groeiende energiezuinigheid van de installaties een belangrijk aandachtspunt, waarvoor verschillende verduurzamingsprojecten worden ingezet.

Unica: veel ervaring met Rijksvastgoedbedrijf en Defensie

Unica heeft veel ervaring in de publieke sector met opdrachtgevers zoals het Ministerie van Defensie, tal van gemeenten en veiligheidsregio’s. Ook voor de omvangrijke portefeuille van het Rijksvastgoedbedrijf voert Unica al sinds 2014 naar tevredenheid opdrachten uit. De recente gunning stelt Unica in staat om de beheer- en onderhoudswerkzaamheden die het nu vaak als losse opdrachten bij Defensiegebouwen verzorgt, voort te zetten volgens een integrale onderhoudsmethode.

“Dit geeft ons de gelegenheid om alle installaties nog meer in samenhang te onderhouden en beheren”, verduidelijkt Ronald Toonen, vestigingsdirecteur van Unica Oosterhout en tevens directievoerder over de aanbesteding en uitvoering van de opdracht. “We zijn het Rijksvastgoedbedrijf en Defensie zeer erkentelijk voor de gunning van deze prachtige opdracht, die niet alleen veel bijzondere gebouwen omvat maar ook de grootste opdracht is uit de historie van Unica Building Services. Het is een fantastische klus die we mogen uitvoeren in met name Noord- en Zuid-Nederland. We zien er naar uit om opdrachtgever Rijksvastgoedbedrijf en Defensie als gebruiker een zo optimaal mogelijke omgeving te bieden voor haar medewerkers.”

Unica Building Services is het grootste onderdeel uit het Unica-netwerk van bedrijven en beheert en onderhoudt alle gebouwgebonden installaties om klanten te verzekeren van een comfortabele, duurzame, veilige en gezonde omgeving. Voor de uitvoering van deze opdracht in de komende jaren wordt ook gebruik gemaakt van de gespecialiseerde kennis van zusterbedrijven, zoals Unica Energy Solutions (specialist in energievraagstukken) en Unica Building Intelligence (specialist in intelligente gebouwautomatisering).

Stille en hoog renderende warmtepompen voor de utiliteit

Het vervangen van bestaande cv-ketels door een of meerdere warmtepompen is een effectieve manier om verduurzamingsstappen te zetten binnen utiliteitsgebouwen. Zeker als in 2023 elk kantoorpand minimaal aan Energielabel C moet voldoen.

Rendement is vaak een van de belangrijke criteria waar partijen naar kijken als ze zich oriënteren op de warmtepompenmarkt. “Dat is ook niet zo vreemd”, meent Joachim van den Enden, productmanager commerciële warmtepompen bij Remeha. “Het rendement en de kwaliteit van de warmtepomp vormen samen het besparingspotentieel van het toestel. En energiebesparing is uiteindelijk het uitgangspunt bij verduurzaming.”

 

Aandacht voor (s)COP

“Warmtepompen hebben energie (elektriciteit) nodig om energie (warmte of koude) te leveren”, legt Van den Enden uit. “Het rendement van een warmtepomp is de verhouding tussen de gebruikte elektriciteit in kilowattuur (kWh) en de geleverde warmte of koude in kWh. Dit wordt uitgedrukt in de Coefficient of Performance (COP); een warmtepomp die voor elke geproduceerde 4 kWh aan warmte 1 kWh aan elektriciteit gebruikt, heeft dus een COP van 4. Omdat de temperatuur van de bron (lucht of water) van invloed is op het COP, fluctueert het COP per seizoen. Om toch een ‘gewogen’ beeld te vormen van het rendement gebruiken veel fabrikanten daarom de Seasonal Coefficient of Performance (sCOP): het gemiddelde COP over een heel jaar. Met de sCOP kun je het rendement van verschillende warmtepompen gemakkelijk vergelijken.”

 

Meer dan aankoopprijs

Bij het vervangen van verwarmingsinstallaties speelt de aanschafprijs van de nieuwe installatie begrijpelijkerwijs ook een belangrijke rol. Toch is het volgens Van den Enden belangrijk dat gebouwbeheerders en -eigenaren zich niet blind staren op de aanschafkosten van een warmtepomp. “De prijs van een warmtepomp is meer dan alleen de aankoopprijs. Het is minstens zo belangrijk om te kijken naar de sCOP. Hoe hoger die is, hoe minder elektriciteit je nodig hebt en hoe lager de maandelijkse energierekening. Een toestel met een hoger rendement verdient zich dus sneller terug.”

 

Terugverdienen investering

Met goed onderhoud kan een warmtepomp vijftien jaar of langer meegaan. De gebouweigenaar heeft gedurende de levensduur van het toestel de financiële voordelen van een beter renderende machine. Het is dus verstandig om te kijken naar de total cost of ownership in plaats van enkel de aanschafkosten. Van den Enden geeft aan dat er voor goed renderende warmtepompen diverse subsidies en financiële regelingen zijn om de ‘scherpe randjes’ van een eventueel hogere aankoopprijs af te halen.

 

Ondersteuning

Ondersteuning bij de keuze en het ontwerp is minstens zo belangrijk om tot het beste resultaat te komen als subsidie of fiscale regeling. “Denk daarbij vooral aan het goed informeren van de klant en het begeleiden van de installateur bij het ontwikkeltraject van het warmtepompsysteem”, licht Van den Enden toe. “Een warmtepompsysteem is namelijk een redelijk specialistisch systeem dat om een zorgvuldig ontwerp en een nauwkeurige installatie en inregeling vraagt. Het is dus van groot belang dat dit van kop tot staart goed wordt geregeld.”

 

Nieuwbouw en bestaande bouw

Van den Enden geeft aan dat warmtepompen geschikt zijn voor zowel de realisatie van duurzame nieuwbouw als voor de verduurzaming van bestaande utiliteitsgebouwen. “In nieuwe utiliteitspanden waar duurzaamheid een belangrijke rol speelt, zijn warmtepompen essentieel. Je kunt helemaal ‘van gas los’ en ze zorgen mede voor een hogere BREEAM-score van een pand. Maar ook in bestaande utiliteitsgebouwen is de warmtepomp de meest effectieve manier om te verduurzamen. Doordat er in de huidige generatie warmtepompen toestellen zijn die afgiftetemperaturen van 65 graden halen, zijn ze een prima, energiezuinig en milieuvriendelijk alternatief voor de cv-ketel. Met dergelijke warmtepompen kun je ook meteen goed uit de voeten als je hem voor de productie van warm tapwater wilt gebruiken.”

 

Installateurs zien prijzen stijgen en leveringen haperen

Bron: Vakblad warmtepompen

Bijna alle installateurs en technisch dienstverleners kampen met prijsstijgingen van de materialen en producten waarmee ze moeten werken. Techniek Nederland meldt dat de ondernemers in de sector bovendien last hebben van vertraagde leveringen.

De ondernemersorganisatie hield onder de naam ‘Quick Scan Prijsstijgingen en leveringsproblemen’ een onderzoek waar bijna 400 van zijn leden aan hebben meegedaan. De resultaten uit het onderzoek laten een eenduidig beeld zien: 96% van de respondenten merkt dat installatiematerialen en producten duurder worden. Daarnaast heeft 86% van de ondervraagde installateurs te maken met leveringsvertragingen van meer dan twee weken.

Winstgevendheid onder druk

De prijsstijgingen en haperende leveringen blijven niet zonder gevolgen. Driekwart van de installateurs verwacht dat de ontwikkelingen een nadelig effect zullen hebben op de winstgevendheid. Doekle Terpstra, voorzitter van Techniek Nederland: “Als we over een langere periode te maken krijgen met prijsstijgingen is dat natuurlijk slecht nieuws voor bedrijven. Zeker wanneer installateurs de prijsstijgingen niet kunnen doorberekenen aan de klant.” Uit de quick scan blijkt dat maar één op de drie ondernemers in zijn contracten heeft vastgelegd dat prijsstijgingen kunnen worden doorberekend. 

Airco’s, zonnepanelen en warmtepompen

De prijsstijgingen doen zich voor bij alle soorten installatiematerialen en producten. Meer dan 60% van de respondenten noemt prijsverhogingen van basismaterialen zoals leidingen, bekabeling en schakelaars. Een derde van de ondervraagde installateurs meldt prijsverhogingen van airco’s, sanitairproducten en cv-ketels en een op de vijf heeft het over duurdere zonnepanelen, warmtepompen en zonneboilers. Overigens werkt niet ieder installatiebedrijf met alle genoemde producten en materialen.

Leveringsproblemen zijn aanzienlijk

Ook vertragingen komen voor bij uiteenlopende producten. Circa een derde van de respondenten constateert vertraagde leveringen van leidingen en bekabeling en 25% van de installateurs kampt met langere levertijden van sanitairproducten, cv-ketels, warmtepompen en airco’s. Ongeveer een vijfde van de installateurs heeft last van vertraging bij de levering van verlichting en armaturen. Ook hier geldt dat veel installatiebedrijven niet op ieder deelgebied actief zijn.

Meer prijsstijgingen verwacht

De meeste installateurs verwachten dat het niet bij de huidige prijsstijgingen en leveringsproblemen blijft. Een meerderheid (61%) van de respondenten rekent voor de korte termijn op nieuwe prijsstijgingen. Bijna een derde verwacht dat de hogere prijzen gepaard zullen gaan met (nog) langere levertijden.

 

 

Remeha

Remeha

Remeha ontwikkelt innovatieve en energiezuinige producten voor klimaatbeheersing c.q. warmte en warm water, zowel voor woningen als utiliteit. Met haar innovaties wil Remeha zo goed mogelijk anticiperen op wensen en behoeften van nu en in de toekomst.

Met ruim 500 medewerkers geeft Remeha op eigentijdse wijze invulling aan ontwikkeling, productie en marktbenadering, waarmee zij in Nederland én in Europa is uitgegroeid tot een vooraanstaande fabrikant.

Nederland en daar ver buiten

Remeha is één van de voornaamste merken binnen BDR Thermea Group. Andere merken zijn onder andere Baxi, De Dietrich, Brötje Heizung en Chappée. De merken versterken elkaar op het gebied van onderzoek, technologie, markten en innovatie.

Dankzij de lokale vestigingen in vrijwel alle Europese landen kan BDR Thermea Group snel inspelen op de veranderende behoeften in de markt.

BDR Thermea Group in Apeldoorn is met 6.500 medewerkers actief in ruim 100 landen.

Elphi Nelissen: Blijf bij, kies voor energiezuinige en circulaire systemen en kijk naar hergebruikmogelijkheden

Elphi Nelissen

Ze ging ooit bouwkunde studeren, omdat ze iets met bèta en techniek wilde doen, maar ook met een maatschappelijke impact. Inmiddels is Elphi Nelissen hoogleraar Building Sustainability aan de TU Eindhoven. De expertisegebieden van Elphi zijn onder meer hernieuwbare energie en de gebouwde omgeving, circulaire bouweconomie en duurzaam bouwen. Naast haar werkzaamheden voor de universiteit is Elphi tevens voorzitter van het Transitieteam Circulaire Bouweconomie bij de Rijksoverheid en Taskforcelid bij de Bouwagenda.

Blijf bij, kies voor energiezuinige en circulaire systemen en kijk naar hergebruikmogelijkheden

Ook in het onderwijs wordt volop aandacht besteed aan duurzaamheid. Op de TU Eindhoven heeft duurzaamheid zelfs een zichtbare plek in het onderwijs. Studenten kunnen er het certificaat Circulair Design halen. Met dit certificaat toon je aan dat je snapt wat circulariteit is en kun je daadwerkelijk bijdragen aan de realisatie van de opgave van het Klimaatakkoord.

Een technisch vastgoedbeheerder wordt doorgaans gekenmerkt door proactiviteit. Planmatig onderhoud is voor beheerders gesneden koek. Zij zorgen ervoor dat liften blijven functioneren, dat de airconditioning naar behoren werkt en de kozijnen keurig in de lak staan. Maar hoe zorg je dat je dat zo duurzaam mogelijk doet en hoe blijf je op de hoogte? ‘Door nieuwsgierig te blijven,’ aldus Elphi Nelissen, hoogleraar Building Sustainability aan de TU Eindhoven.

 

Kijk verder!

‘Ik denk dat een technisch vastgoedbeheerder op diverse manieren aan de kwaliteit en hiermee aan de duurzaamheid van een gebouw kan bijdragen. Een goed gebouw gaat langer mee en legt minder beslag op onze grondstoffen. Op het gebied van installatietechniek echter, is nog een wereld te winnen. Installaties gaan doorgaans minder lang mee dat het gebouw zelf. Mijn oproep aan de kwaliteitsadviseur van een nieuw te bouwen object, maar ook aan de technisch vastgoedbeheerder, is om verder te kijken dan detaillering, wind- en waterdichtheid. Focus ook op de installaties. Deze bepalen namelijk voor een groot deel of een gebouw energiezuinig en comfortabel is en hoeveel materiaal er gebruik wordt.’

Refurbishen

‘Het spreekt voor zich dat je met een nieuwbouwobject gemakkelijker kunt voldoen aan de energienormen van nu. Maar ook bij bestaande gebouwen kun je nadenken over duurzaamheid. Is het nodig om die gehele luchtbehandelingskast te vervangen of voldoet een nieuw element ook? En bestel je dan klakkeloos een echt volledig nieuw element of kijk naar een gereviseerd exemplaar? En stel dat je toch een compleet nieuwe kast nodig hebt, waarom zou je dan niet eens op zoek gaan naar een fabrikant met modulaire systemen? Daar is nu nog maar een handjevol van, maar die ontwikkelingen gaan steeds sneller. Er is echt een wereld te winnen. Hoe je bestaande bouw verder kunt verduurzamen? Denk aan het vervangen van een verouderde cv-ketel door een door zonnepanelen gevoede warmtepomp. En kijk vooral ook naar de werking van installaties. Ik zie dat er veel domme fouten gemaakt worden die heel veel energie kosten. Ik doel op een verkeerd gemonteerde ventilator, pompen die verkeerd zijn afgesteld of slecht ingeregelde installaties. Als het niet regelt wat het moet regelen, gebruik je geheid teveel energie. En ik wil oproepen er bij twijfel een deskundige bij te halen. Het kan je een berg aan energie én kosten schelen.’

Op de hoogte blijven

‘Wij zorgen dat onze studenten nieuwsgierig blijven naar nieuwe ontwikkelingen. Op deze manier creëren we professionals die een leven lang blijven leren. Met deze attitude kun je ieder vraagstuk handelen. Dat geldt ook voor mijn persoon. Als hoogleraar kom ik zelf nauwelijks aan onderzoek toe. Gelukkig krijg ik vanuit de begeleidingsprojecten volop nieuwe input en kan ik mijn kennis over circulariteit onverminderd uitbreiden. Ik wil beheerders oproepen hetzelfde te doen. Zorg dat je bijblijft. Er zijn volop bijscholingsmogelijkheden. Op elk niveau. Daarnaast wordt er ongekend veel gepubliceerd over circulariteit, onder meer op de website van de Circulaire Bouweconomie. Of kom naar lezingen. Blijf in ieder geval jouw geest prikkelen.’

Verdienmodel

‘Kijkend naar de energietransitie is de verduurzamingsopgave in de woningbouw een feit. Daar hebben we met z’n allen ja tegen gezegd. Verduurzamen kun je op veel verschillende manieren doen. Je kunt je volledig focussen op energie, maar je kunt ook de totale circulariteit in ogenschouw nemen. Je begrijpt, ik pleit voor het laatste. Wanneer we naast het besparen van energie nu al nadenken over wat we na de levensfase van een bouwwerk met het materiaal gaan doen, zijn we pas écht goed bezig. Daarnaast: circulariteit is een verdienmodel. Wanneer je kunt laten zien dat je weet wat circulariteit en duurzaamheid is, werk dat in je voordeel. Sterker nog: wanneer je straks niets met circulaire aanbestedingen kunt, prijs je jezelf uit de markt wellicht vervangen door: Sterker nog: steeds meer grote huurders en gebruikers van vastgoed stellen het als eis bij hun zoektocht naar een nieuwe vestsigingslocatie. Hiermee wil ik niet zeggen dat je meteen 100% circulariteit moet ambiëren, neem gewoon die eerste stappen die al kunnen en die betaalbaar zijn.’

Mijn centrale boodschap aan de technisch beheerder is drieledig: blijf bij, kies voor energiezuinige en circulaire systemen en kijk naar hergebruikmogelijkheden. Alle beetjes helpen!

 

Investeringssubsidie duurzame energie en energiebesparing (ISDE) biedt kansen voor vastgoedeigenaren

Afgelopen jaar is de ISDE-regeling met vijf jaar verlengd. Ook in 2021 kunnen particulieren en bedrijven subsidie aanvragen voor aanschaf van een warmtepomp of zonneboiler. Middels de ISDE-subsidieregeling stimuleert de overheid de keuze voor duurzame verwarmingstechnieken.

Je kunt met de ISDE voor zakelijke gebruikers een gebouw of te verhuren woning verduurzamen. Dat kan met een warmtepomp en een zonneboiler. VvE’s kunnen voor een appartementengebouw naast een warmtepomp en zonneboiler ook subsidie krijgen voor een centrale aansluiting op een warmtenet. Voor bedrijven is daarnaast tot en met 31 december 2023 subsidie beschikbaar voor kleinschalige windturbines en zonnepanelen.

Zakelijke gebruikers zijn bedrijven, woningcorporaties, verenigingen, Verenigingen van Eigenaren (VvE’s), overheden en particuliere verhuurders. Voor deze doelgroep is er subsidie beschikbaar voor een warmtepomp en een zonneboiler.

In 2021 is er € 124 miljoen budget beschikbaar.

Meer informatie over de voorwaarden en mogelijkheden op RVO.nl